Reisverslag

Wieteke, 24 oktober 2009
Nepal , Kathmandu

Weer eens berichtje

Ik ben duidelijk niet zo goed in het op de hoogte houden van iedereen, maar hier volgt dan toch weer een nieuwe poging. Zoals misschien al wel duidelijk is geworden uit eerdere verhalen en foto’s wordt hier flink gefeest als er een bruiloft is bijvoorbeeld. Ik heb ondertussen al een aantal trouwerijen achter de rug, maar het trouwseizoen komt er nog aan. In “Mankshir” (een Nepalese maand die loop van mid-november tot mid-december) begint het seizoen weer. Ik ben nu al zeker van minstens één bruiloft en dat zo maar eens op kunnen lopen tot drie of vier, aangezien veel van mijn vrienden van trouwleeftijd zijn. Eén van de eerste vragen die ik hier vaak te horen krijg is wanneer ik plan te gaan trouwen. Mensen zijn dan uiteraard volledig verbaas te horen dat er in Nederland niet zoveel te plannen valt, tenminste niet zoals hier. Een vriend van me, Nava, besloot te trouwen en binnen een week was alles geregeld. Best wel vreemd om te horen. Maar ja, hier hebben veel mensen een gearrangeerd huwelijk. Tegenwoordig is het wel een moderner soort regeling. Vaak wordt de toekomstige bruidegom een aantal foto’s getoond door een familielid en als hij het meisje dan wel leuk vindt kan er een ontmoeting geregeld worden. Soms is dit zonder dat het meisje het weet door bijvoorbeeld bij haar werk langs te gaan en net te doen alsof je een klant bent, maar veelal is het meisje toch wel op de hoogte. Als er dan interesse is aan beide zijden dan kan er besloten worden te trouwen, maar tegenwoordig vinden er wel wat meer ontmoetingen plaats voordat er besloten wordt te trouwen. Dit is hoe het gaat in Kathmandu; in de dorpen gaat het er heel anders aan toe. Daar vinden nog veel kindhuwelijken plaats. Meisjes van 9-12 jaar oud worden uitgehuwelijkt. Als zij de leeftijd van 14-15 bereiken verhuizen ze naar het huis van de jongen waar ze als een soort moderne slaaf worden behandeld. Vaak worden deze meisjes al snel zwanger wat tot allerlei gezondheidsproblemen kan leiden tijdens en na de zwangerschap. Gelukkig is de situatie in de steden wel langzaamaan aan het veranderen. Nu maar hopen dat deze trend ook over zal slaan op de rurale gebieden.
Andere feesten die groots gevierd worden zijn de religieuze festivallen waaronder Teej, Dashain en Tihar het belangrijkst zijn. Natuurlijk heb ik deze fesivallen ook mee gevierd en wel zoveel mogelijk zoals de Nepali het doen. Tijdens het Teej festival was Jan Groenewold van CARE Nederland om een fotoverhaal te maken over mijn verblijf in Nepal voor het magazine van CARE Nederland. Als het goed is zal dit magazine rond november klaar zijn. Ik heb begrepen dat het tijdschrift ook te lezen zal zijn op internet. Als het zover is zal ik dit wel melden via mijn website. Maar nu weer terug naar Teej. Dit is een festival wat door vrouwen gevierd wordt. Tijdens dit festival gaan de vrouwen in vol ornaat (rode sari en allerlei sieraden en ornamenten) naar Shiva tempels om te bidden voor de goede gezondheid en een lang leven voor hun man. De ongetrouwde meisjes bidden voor een goede toekomstige man. De overgrote meerderheid van vrouwen, zowel getrouwd als ongetrouwd, houdt ook een vaste deze dag. De vaste kan variëren van 24 uur geen eten en drinken, inclusief water, tot het nemen van exclusief fruit en yoghurt. Natuurlijk moest ik ook aan mee doen aan dit festival, maar ik heb niet gevast. Hoewel ik niet getrouwd ben, heb ik me toch uitgedost in een rode sari en hebben Anu en haar tante de schoonheidsspecialiste me helemaal aangekleed op z’n Nepalees. Ik heb er zelfs nog een rode sari voor aangeschaft. Daarna zijn we met Anu, haar tante Meena en nichtje Shilpi op weg gegaan naar de Pashupatinath tempel in Kathmandu, samen met zo’n 200.000 andere vrouwen. En nee, dit is niet overdreven! Deze tempel is ook wel bekend van de lijkverbrandingen. Jan was nog een beetje bang dat hij aangevallen zou worden als enige man en ook nog een blanke, maar dat viel gelukkig mee, haha. We hadden zelfs nog geluk dat hij erbij was omdat we daardoor niet in de rij hoefden te staan. Al snel begon het te regen, en niet een klein beetje. We stonden vrij dicht bij de rivier en het water kwam in een grote stroom naar beneden. Daar stonden we dan in onze sari’s... We hebben ons nog een weg moeten banen door de kleine rivier die was ontstaan, met het water tot boven onze enkels. Gelukkig hield het snel op en konden we een beetje opdrogen. Daarna moest er natuurlijk gedanst worden en ik werd al snel het middelpunt van de belangstelling. Überhaupt lopen er geen blanke vrouwen rond daar en al helemaal niet uitgedost in rode sari, dus alle vrouwen wilden allemaal met me dansen en op de foto. Later had ik pas door dat ik ook recht voor de televisiecamera van een nationale zender stond. Na het dansen waren Anu en ik even ergens gaan zitten op een rustig plekje, maar ook daar trokken we al snel de aandacht. We zijn zelfs nog geïnterviewd door de Indiase televisie.
Een volgend festival was Dashain, het grootste festival in Nepal. Anu houdt erg van feestjes geven dus ze al had een pre-Dashain feest georganiseerd en ook tijdens het festival zelf dat ongeveer een week duurt kwamen al onze vrienden naar hun huis. Hier brachten we onze tijd veelal door met kaarten. Met wat beginnersgeluk heb ik zelfs nog wat geld gewonnen; al was het maar een klein beetje. De belangrijkste dag is Tikka, waar dat er een religieus ritueel wordt uitgevoerd waarin mensen elkaar goede dingen wensen en een tikka geven op het voorhoofd wat bestaat uit rijst en rode kleurstof. Dezelfde dag was ook de trouwerij van de tante van Anu die in een tempel werd uitgevoerd. Er werd geen groots feest gehouden aangezien zij gescheiden is (erg uitzonderlijk, vooral voor een vrouw) en dit haar tweede huwelijk is. Ik ging ook mee, maar werd uiteindelijk niet toegelaten in de tempel omdat ik geen hindu ben. Een beetje jammer, maar gelukkig hield de vader van Anu me gezelschap. Op kantoor werd er ook nog een inzegening (pooja) van de voertuigen gedaan voor Dashain. Uiteraard moest er ook nu gekaart worden.
Het laatste festival is Tihar, ook wel Diwali genoemd in India, het festival van licht. Dit heb ik gedeeltelijk doorgebracht in Mumbai (Bombay), India en Nepalgunj in Nepal. In Mumbai hebben we niet veel aan het festival gedaan behalve een etentje en wat vuurwerk afgeschoten. Dit leverde nog een klein probleempje op met de politie omdat het al 01.30 was en je maar tot middernacht vuurwerk mag afschieten. Uiteindelijk moesten twee van de mannen mee in de wagen, maar “gelukkig” is alles af te kopen in India. Waarschijnlijk zijn ze alleen maar opgepakt omdat de agenten een Diwali-bonus wilden, dus met een bedrag van 1.000 Indiase roepies (€15 ) stonden ze even later weer buiten. Ik denk zelfs dat dit bedrag “zo hoog” was omdat de agenten hun dure auto’s had zien staan. Ook weer een avontuur. De volgende dag ben ik Tihar gevierd in Nepalgunj samen met Eman en zijn familie. Zijn familie is heel aardig. Ik had wat vertraging en de reis duurde iets langer waardoor Eman en zijn vrouw een paar uur hebben staan wachten bij de grens. Toen ik eindelijk aankwam was hij net terug bij zijn huis. Ik had onderweg wel proberen te bellen, maar de verbinding was zo slecht dat hij me niet kon horen. ’s Avonds moest ik al direct het dorp in. Tijdens het Tihar festival gaat iedereen langs bij alle huizen en gaan ze dansen, vooral kinderen. Ik moest natuurlijk ook mee en bij elk huis moest ik ook weer dansen, haha. We hebben ook nog een ritueel uitgevoerd waardoor Eman en zijn broer en zus nu ook mijn broers en zus zijn. Echt leuk dat ze me overal bij betrokken. Zijn kinderen en broer bellen me nu ook regelmatig en willen dat ik binnenkort weer langs kom. Op zich vond ik het ook wel heel speciaal om bij Eman en zijn familie te overnachten. Eman is zelf Dalit en woont ook in een soort kleien hut. Dit klinkt een stuk erger dan het is, want het is heel stevig, heeft een tinnen dak en ze hebben ook stromend water en elektriciteit. Wel was het een beetje klein: een keuken en twee kamers. In één kamer verblijft de oma van Eman die al flink op leeftijd is en natuurlijk kreeg ik de andere kamer. De overige mensen sliepen onder het afdak; gelukkig is het niet koud in Nepalgunj en zijn ze dit wel gewend. Douchen was op zich wel een avontuur op zich omdat ze maar op één plek water hebben van een handpomp. Ze hebben wel een elektrische pomp die ze gebruiken voor het douchen. Deze “douche” is direct ook de plek waar de afwas gedaan wordt en de kleding wordt gewassen. Er staat een klein muurtje omheen die tot net boven mijn middel reikt. Als ik me dan wilde wassen ’s ochtends kreeg ik een onderrok aangereikt om om me heen te slagen zodat ik niet naakt zou zijn. Eman had me al voorbereid op het feit dat hij nederig onderkomen heeft, maar het viel me allerzins mee. Ik heb in de dorpen die ik bezocht heb wel erger gezien, en dit was voor mij ook wel een speciale ervaring.
Zoals ik al eerder meldde, heb ik bezoek gehad van Jan Groenewold, de communicatiespecialist van CARE Nederland. Hij wilde graag mij leven in Nepal vastleggen op de lens. Hierdoor moest ik allerlei leuke dingen plannen voor deze week, heel vervelend. Haha. We zijn rustig in Bharatpur begonnen bij mijn huis en de lokale groentemarkt. Daarna zijn we naar het nationale park gegaan samen met een vriend van me uit Canada die ook in Bharatpur woonde, Joël Teurtrie. Met een journalist op pad heeft zo wel z’n voordelen. Normaal ga je met vier personen op een olifant, maar nu konden we lekker luxe met z’n tweetjes en Jan had een apart olifant om goed foto’s te kunnen maken. Een andere plek die we bezocht hebben is de Manakama tempel, waar je met een kabellift naar toe wordt gebracht. Helaas regende het nogal veel die dag dus we hebben geen leuke foto’s kunnen maken. Daarna was het op naar het veld waar we een kinderactiviteit, een zang- en danswedstrijd, hebben bijgewoond. Normaal mogen Dalit kinderen niet deelnamen aan zulke activiteiten en dus heeft het project een activiteit georganiseerd die open was voor alle kinderen. Dit is erg belangrijk voor het zelfvertrouwen van de Dalit kinderen. Nadat we buiten kwamen gebeurde er echter iets heel vervelends. Jan had gevraagd of ik zijn camera kon vasthouden. Ik wist alleen niet dat je de lens niet in het zonlicht mag houden. Heel logisch natuurlijk als je er over nadenkt, maar ja toen was het kwaad al geschied. De lens was stuk en er waren geen foto’s meer te maken. Natuurlijke flinke stress bij mij en Jan, maar gelukkig nadat Jan de lens van de camera had gehaald deed ie het weer wonderbaarlijk genoeg. We waren dus weer klaar om verder te gaan naar de volgende stop, een borduurwerkplaats die Dalit vrouwen van het project hebben opgezet nadat ze een vakopleiding hebben ontvangen. Daar aangekomen bleek de camera van Jan weer stuk, maar deze had nu een ander probleem. Enorm balen natuurlijk, want nu as het een stuk moeilijker voor Jan om goede foto’s te maken. Ik heb begrepen dat alles wel weer gemaakt is in Nederland gelukkig. Terug naar de bordurende vrouwen. De sari’s en borduurmaterialen worden gekocht voor 200 roepies (+/- €2) per sari. Een geborduurde sari wordt vervolgens voor 1000 roepies verkocht. Het duurt één dag voor vier vrouwen om een sari te borduren, waardoor deze vrouwen nu een dagelijks inkomen hebben van NRs. 200 per persoon, wat voldoende is in Nepal.
De volgende dag zijn we naar een “co-feast” gegaan waar zowel Dalits als non-Dalits aan deelnemen. Dalits worden ook wel de onaanraakbaren genoemd; “de kaste waarvan geen water geaccepteerd wordt en wier aanraking een sprenkeling met heilig water vereist”. Tijdens deze activiteit wordt het eten klaargemaakt door Dalits waarna de Dalits en non-Dalits samen eten. Deze activiteit probeert de “onaanraakbaarheid” van Dalits te verminderen en meer sociale insluiting tot stand te brengen. Het was uniek om te zien dat non-Dalits daadwerkelijk het eten aannamen. Onderweg terug naar Bharatpur stonden we natuurlijk weer vast door een bandha, de zoveelste! Het was al laat en het werd maar later en later. Jan en ik wilden eigenlijk gaan kijken wat er aan de hand was en dan hopen dat we vanwege onze huidskleur door zouden mogen. Meestal werkt dat wel, maar de lokal bevolking moest er niets van hebben. Dat zou wel eens gevaarlijk kunnen zijn. Na een hele tijd kwam er eindelijk beweging in het verkeer, maar even later stonden we weer stil; een ongeluk. Gelukkig was er niemand gewond en konden we weer snel verder. Hierna was er nog een oponthoud, de politie was alle vrachtwagens aan het controleren waardoor er niemand langskon. Jan heeft in ieder geval een hele Nepalese reiservaring meegekregen!
Verder ben ik nu twee keer in India geweest, eenmaal voor een training in Hyderabad in het midden van India en vorige week voor een vakantie naar Delhi, Agra en Mumbai. Over de training valt niet veel te vertellen. Ik was de enige van twee vrouwen en ook ver weg de jongste van alle deelnemers. Er waren verder twee deelnemers uit Bangladesh, maar geen andere buitenlanders. Ik was een buitenbeentje dus, maar dat maakte uiteindelijk niet veel uit. De training was erg interessant. Ik heb zelfs nog contact met één van de deelnemers die ik op mijn laatste bezoek aan Delhi nog heb ontmoet. Vanwege de feestdagen, Diwali (Tihar) is het grootste festival in India, was het erg druk op de weg en heb ik niet heel veel kunnen zien. Ik heb nog wel twee monumenten kunnen bezoeken. De volgende dag was het vroeg op voor Agra. Daar heb ik een aantal monumenten bezocht waaronder natuurlijk de Taj Mahal. Het is echt heel prachtig en indrukwekkend. Iskandra, een ander gebouw, was ook erg mooi. Een vriend van me had de reis geregeld. Ik zou eigenlijk met een toeristenbus gaan, maar uiteindelijk had ik een persoonlijke chauffeur en sliep ik in een 5-sterren hotel. Dat wist ik niet eens totdat ik aankwam. Wat een luxe! Ik had zelfs een weegschaal in mijn kamer en allerlei andere dingen. De volgende ochtend ben ik weer naar Delhi gegaan, maar onderweg zijn we nog wel even gestopt bij een ander monumen. Aan het eind van de middag had ik afgesproken met Rajat, een Indiase jongen die in Armenie medicijnen studeerde en op bezoek was geweest in Tbilisi toen wij daar waren. Dat was ook gezellig. Daarna was het op naar Bombay wat veel shoppen betekende. Het kost echt niks daar. Ik heb slippers voor 1,5 euro, shirts voor 2 euro, etc. Flink ingeslagen dus. Heb zelfs nog een extra koffer (formaat handbaggage) gekocht voor mijn spullen, haha.
Verder heb ik twee weken geleden mijn verjaardag gevierd in Kathmandu. Anu zag natuurlijk weer de kans schoon een feestje te organiseren, dus ik heb alles aan haar overgelaten. Ze had een kok laten komen en twee weken voor het feest werd er al durk overlegd over het menu. Als je iets organiseert in Nepal verwachten de gasten eten en zodra het eten is geserveerd is het feestje voorbij. In mijn geval was het dus al bijna middernacht voordat de mensen aan tafel konden, haha. Het was wel erg gezellig.
Dit was het geloof ik wel. Het is nogal een verhaal geworden. Ik zag trouwens dat er op de website stond dat ik op 31 oktober terug zou komen. Deze informatie is een beetje achterhaald; mijn contract is met twee maanden verlengd tot 31 december zodat ik mee kan helpen met de afronding van het project dat dan ook afloopt.

Liefs,
Wieteke

Foto's bij reisverslag

Met HalloBuitenland.nl kun je Wieteke in Nepal echt goedkoop bellen!

Reageren op bovenstaand reisverslag

Reacties op bovenstaand reisverslag